Pāli Dictionary

dutiya

dviroottiyasuffix

Part of speech

adjective

Antonyms

adutiya

general

  • දෙවෙනි; ඊළඟ; අනෙක්

  • second; the next; another; the other

  • සහකරු; මිතුරා; කලත්‍රයා

  • companion; partner; fellow; friend; spouse

  • Snp 3.12

    taṇhādutiyo puriso, dīgham'addhāna saṃsaraṃ, itthabhāv'aññathābhāvaṃ, saṃsāraṃ n'ātivattati.

  • SN 1.36

    saddhā dutiyā purisassa hoti, no ce assaddhiyaṃ avatiṭṭhati, yaso ca kittī ca tatv'assa hoti, saggañ'ca so gacchati sarīraṃ vihāyā'ti.

  • (ව්‍යාකරණ) සෑම වර්ගයකම දෙවන ව්‍යාංජනය (kh, ch, ṭh, th, ph); දෙවන විභක්තිය (කර්ම)

  • (grammar) the second consonant of each class (kh, ch, ṭh, th, ph); the accusative case

dutiyā

approximate

dvirootdustemtiyasuffixāsuffix

Part of speech

noun · feminine

general

  • භාර්යාව; බිරිඳ; කාන්තා සහකාරිය

  • wife; female companion; second woman

  • SN 5.5

    supupphit'aggaṃ upagamma bhikkhuni, ekā tuvaṃ tiṭṭhasi sālamūle, na c'atthi te dutiyā vaṇṇadhātu, bāle na tvaṃ bhāyasi dhuttakānan'ti.

  • (ව්‍යාකරණ) දෙවෙනි විභක්තිය; ද්විතීයා විභක්තිය

  • (grammar) accusative case; second case

  • (දින දර්ශනය) දෙවෙනි තිථිය; දියවක

  • (calendar) the second day of the lunar fortnight

dutī

approximate

dūroottīsuffix

via inflected form dutiyā · instrumental singular / dative singular / ablative singular / genitive singular / locative singular

Part of speech

noun · feminine

Root

dū1යන්න; දුවනවා

general

  • පණිවිඩකාරිය; දූතිය

  • female messenger; envoy

approximate

Compound structure

analyses: 1

dūatiya
  1. dū

    හානි කරන්නා; ද්‍රෝහී වන්නා

  2. atiyaatiyāti

    ඉක්මවා ‍යයි; (ලක්ෂණාර්ථයෙන්) වඩා උසස් වේ

Encyclopedia

4 entries

Assāda
Suttamatched via “Dutiya”

  • පංච ස්කන්ධ එකින් එකට සම්බන්ධ ආස්වාදය, උවදුර හා නිදහස සම්පූර්ණයෙන් තේරුම් ගැනීම මත තම බුද්ධත්වය රඳා පැවති බව බුදුරජාණන් වහන්සේ පැහැදිලි කරන සූත්‍රයකි.

  • A discourse in which the Buddha explains that his enlightenment rested on fully understanding the satisfaction, danger, and escape connected with each of the five aggregates.

SN 22.26
Paṭhama9
Suttamatched via “Dutiya”

  • ඤාතික ග්‍රාමයේදී මිය ගිය ශ්‍රාවකයන්ගේ පුනර්භවය පිළිබඳ ආනන්දගේ ප්‍රශ්නවලට පිළිතුරු ලෙස ධම්මාදාස ඇතුළුව ගිඤ්ජකාවසථයේදී දේශනා කරන ලද සූත්‍ර තුනකින් යුත් කුලකයකි.

  • A set of three discourses taught at the Giñjakāvasatha answering Ānanda’s questions on the rebirths of disciples who had died at Ñātika, including the Mirror of the Dhamma.

SN 55.8
Paṭhama12
Suttamatched via “Dutiya”

  • වේදනා තුනක ඉපදීම, නිරෝධය, ආශ්වාදය, ආදීනවය හා නිස්සරණය තේරුම් ගත් අය පමණක් සැබෑ ශ්‍රමණයන් හා බ්‍රාහ්මණයන් බව ඉගැන්වෙන සූත්‍රයකි.

  • A discourse teaching that true recluses and brahmins are those who understand the arising, cessation, satisfaction, danger, and escape from the three kinds of feeling.

Paṭhama20
Suttamatched via “Dutiya”

  • සුඛ, දුක්ඛ, සෝමනස්ස, දෝමනස්ස හා උපේක්ෂා යන ඉන්ද්‍රිය පහ විග්‍රහ කරන සූත්‍ර තුනකි.

  • Three discourses analysing the five faculties of pleasure, pain, happiness, sorrow, and equanimity.

Found an error in the dictionary?