Pāli Dictionary
general
संध्या; शाम; रात्रि
evening; late in the day; nightfall
AN 4.198
kesamassulocako'pi hoti kesamassulocan'ānuyogam'anuyutto, ubbhaṭṭhako'pi hoti āsanappaṭikkhitto, ukkuṭiko'pi hoti ukkuṭikappadhānam'anuyutto, kaṇṭak'āpassayiko'pi hoti kaṇṭak'āpassaye seyyaṃ kappeti, sāyatatiyakam'pi udak'orohan'ānuyogam'anuyutto viharati.
general
लेटा हुआ; विश्राम करता हुआ; सोता हुआ
lying down; resting; sleeping
MN 62
yaṃ ajjhattaṃ paccattaṃ vāyo vāyogataṃ upādinnaṃ, seyyath'idaṃ, uddhaṅ'gamā vātā, adhogamā vātā, kucchisayā vātā, koṭṭhāsayā vātā, aṅgam'aṅg'ānusārino vātā, assāso passāso… ayaṃ vuccati, rāhula, ajjhattikā vāyodhātu.
MN 50
yo mahāmeruno kūṭaṃ, vimokkhena aphassayi, vanaṃ pubbavidehānaṃ, ye ca bhūmisayā narā.
निवास करने वाला; रहने वाला; विद्यमान
residing; dwelling; existing (in)
MN 62
yaṃ ajjhattaṃ paccattaṃ vāyo vāyogataṃ upādinnaṃ, seyyath'idaṃ, uddhaṅ'gamā vātā, adhogamā vātā, kucchisayā vātā, koṭṭhāsayā vātā, aṅgam'aṅg'ānusārino vātā, assāso passāso… ayaṃ vuccati, rāhula, ajjhattikā vāyodhātu.
MN 50
yo mahāmeruno kūṭaṃ, vimokkhena aphassayi, vanaṃ pubbavidehānaṃ, ye ca bhūmisayā narā.
Part of speech
adjective
general
अपना; स्वयं; निजी
one’s own; oneself; self-
sa
via inflected form sāya · instrumental singular / dative singular / ablative singular / genitive singular / locative singular
Part of speech
pronoun
general
अपना; स्वयं का; निजी (संस्कृत sva या पालि saka के समान पुरुषवाचक सर्वनाम या विशेषण)
own; one’s own; self; personal (reflexive pronoun or adjective, equivalent to Sanskrit sva or Pali saka)
Dhp 240
ayasāva malaṃ samuṭṭhitaṃ, tat'uṭṭhāya tam'eva khādati, evaṃ atidhonacārinaṃ sāni, kammāni nayanti duggatiṃ.
Snp 4.13
parassa ce vambhayitena hīno, na koci dhammesu visesi assa, puthū hi aññassa vadanti dhammaṃ, nihīnato sam'hi daḷhaṃ vadānā.
general
शान्ति; प्रशान्ति; निर्वृति
peace; calm; tranquillity; the stilling (of defilements)
Snp 4.14
niddaṃ na bahulīkareyya, jāgariyaṃ bhajeyya ātāpī, tandiṃ māyaṃ hassaṃ khiḍḍaṃ, methunaṃ vippajahe savibhūsaṃ.
Part of speech
verb
Root
sāy1स्वाद
general
स्वाद चखता है; चखता है
tastes; savours
AN 4.122
tassa evaṃ hoti, mayaṃ kho pubbe agāriyabhūtā samānā… yaṃ icchāma taṃ sāyāma, yaṃ na icchāma na taṃ sāyāma, yaṃ icchāma taṃ pivāma, yaṃ na icchāma na taṃ pivāma
MN 18
evaṃ vutte āyasmā ānando bhagavantaṃ etadavoca, seyyathā'pi, bhante, puriso jighacchādubbalyapareto madhupiṇḍikaṃ adhigaccheyya, so yato yato sāyeyya, labheth'eva sādurasaṃ asecanakaṃ
Part of speech
adjective
Root
sī1झूठ बोलना; नींद
general
सोता हुआ; लेटा हुआ; विश्राम करता हुआ
sleeping; lying down; resting
Thag 15.2
sayaṃ samāhito nāgo, nisinno'pi samāhito, sabbattha saṃvuto nāgo, esā nāgassa sampadā.
Thag 16.10
udar'āvadehakaṃ bhutvā, sayant'uttānaseyyakā, kathaṃ vattenti paṭibuddhā, yā kathā satthugarahitā.
general
लेटता है; विश्राम करता है; सोता है
lies down; rests; sleeps
SN 4.13
na mandiyā sayāmi n'āpi kāveyyamatto, atthaṃ samecc'āham'apetasoko, eko vivitte sayan'āsanamhi, sayām'ahaṃ sabbabhūt'ānukampī.
MN 122
so sayati evaṃ maṃ sayantaṃ n'ābhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssavissantī'ti
Found an error in the dictionary?