Pāli Dictionary

saṅkha

Part of speech

noun · masculine

general

  • සක්ගෙඩිය; සක්; මුතු

  • conch shell; chank; mother-of-pearl; Turbinella pyrum

  • DN 22

    puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhu seyyathā'pi passeyya sarīraṃ sivathikāya chaḍḍitaṃ aṭṭhikāni setāni saṅkhavaṇṇapaṭibhāgāni

  • දිගු මුල් ඇති ජලජ ශාකයක්

  • a long-rooted aquatic plant

cosmology

  • සංඛ; මෛත්‍රී බුදුරදුන්ගේ කාලයේ කේතුමතී නුවර අනාගත චක්‍රවර්ති රජුගේ නම

  • Saṅkha; name of a mythological future king, the Cakkavatti of Ketumatī at the time of Metteyya Buddha

  • DN 26

    asītivassasahass'āyukesu, bhikkhave, manussesu ketumatiyā rājadhāniyā saṅkho nāma rājā uppajjissati cakkavattī dhammiko dhammarājā cāturanto vijitāvī janapadatthāvariyappatto sattaratanasamannāgato.

saṅkhā

approximate

saṃprefixkhārootāsuffix

Part of speech

noun · feminine

Synonyms

paññatti, samaññā, paṇṇatti, ākhyā

general

  • ගණනය කිරීම; සංඛ්‍යාව; අංකය

  • enumeration; calculation; number; sum

doctrine

  • නම; නාමය; අර්ථ දැක්වීම; සංකල්පය

  • name; designation; appellation; definition; concept

  • SN 22.62

    yaṃ, bhikkhave, rūpaṃ atītaṃ niruddhaṃ vipariṇataṃ ahosī'ti tassa saṅkhā, ahosī'ti tassa samaññā, ahosī'ti tassa paññatti, na tassa saṅkhā atthī'ti, na tassa saṅkhā bhavissatī'ti.

mind

  • (gerund ලෙස) සලකා බැලීම; විමසා බැලීම; තක්සේරු කිරීම

  • (as gerund) discerning; considering; appraising; having reckoned

  • Snp 4.13

    na brāhmaṇo kappam'upeti saṅkhā, na diṭṭhisārī na'pi ñāṇabandhu, ñatvā ca so sammutiyo puthujjā, upekkhatī uggahaṇanti m'aññe.

  • MN 17

    tena, bhikkhave, bhikkhunā saṅkhā'pi tamhā vanapatthā pakkamitabbaṃ, na vatthabbaṃ.

saṅkhāti

saṃprefixkhāroottisuffix

via inflected form saṅkha · 3rd person·imperative singular

Part of speech

verb

general

  • ගණන් කරයි; ගණනය කරයි; අනුපිළිවෙළින් දක්වයි

  • counts; calculates; enumerates

Encyclopedia

8 entries

Saṅkha
Person

  • සංඛ ජාතකයේ මෝලිනීනගර නුවර බ්‍රාහ්මණයෙකු ලෙස උපන් බෝසතාණන් වහන්සේ.

  • The Bodhisatta born as a brahmin in Molinīnagara, in the Saṅkha Jātaka.

Saṅkha2
Person

  • අසම්පදාන ජාතකයේ රජගහ නුවර ධනවතෙකු ලෙස උපන් බෝසතාණන් වහන්සේ.

  • The Bodhisatta born as a millionaire of Rājagaha, in the Asampadāna Jātaka.

Saṅkha3
Person

  • මෙත්තෙය්‍ය බුදුරජාණන් වහන්සේ සමයේ රාජ්‍යත්වය ලබන, පසුව රාජ්‍යය අත්හැර රහත් වන කේතුමතී නුවර අනාගත සක්විති රජෙකි.

  • A future universal monarch of Ketumatī who will reign at the time of the Buddha Metteyya, later renounce his kingdom, and become an Arahant.

Saṅkha4
Person

  • වෙනත් තැනක පාලිත නමින් හැඳින්වෙන, රාහුල හිමියන්ගේ පෙර ජාතියක් ලෙස හඳුනාගත් නාග රජෙකි.

  • A Nāga king, identified as a previous birth of Rāhula, elsewhere called Pālita.

Saṅkha5
Person

  • බෝසතාණන් වහන්සේ අවසාන ගිහි ජීවිතයේ උපත ලද දිනයේ පොළොවෙන් ආශ්චර්යමත් ලෙස මතුවූ නිධානයන්ගෙන් එකකි.

  • One of the treasure troves that miraculously arose from the earth on the day of the Bodhisatta’s birth in his final lay life.

Saṅkha6
Person

  • දෙවන සංඛ ජාතකයේ තක්ෂශිලා නුවර බ්‍රාහ්මණයෙකු ලෙසත් සුසීමගේ පියා ලෙසත් උපන් බෝසතාණන් වහන්සේ.

  • The Bodhisatta born as a brahmin of Takkasilā and father of Susīma, in a second Saṅkha Jātaka.

Saṅkha7
Person

  • තරුණ පරාක්‍රමබාහුගේ වයස්ගත වීමේ උත්සවය අධීක්ෂණය කර බදලත්ථලීදී ඔහුව පිළිගත් නමුත් පසුව ඔහු විසින්ම වංචාවෙන් ඝාතනය කරන ලද කිත්තිසිරිමේඝ රජුගේ සේනාධිනායකයෙකි.

  • A general of King Kittisirimegha who oversaw the young Parakkamabāhu’s coming-of-age ceremony and welcomed him at Badalatthalī, but was later treacherously killed by him.

Saṅkha8
Person

  • මාඝගේ රාජ්‍ය පැහැරගැනීමේදී ගඟාදෝනියේ බලකොටුවක් රැක ගත් සිංහල සේනාධිනායකයෙකි. එකම නම අසිබන්ධකපුත්ත ඉදිරියේ නිගණ්ඨයන්ගේ පරස්පර ඉගැන්වීම් බුදුරජාණන් වහන්සේ ප්‍රතික්ෂේප කරන දේශනාවක්ද හඳුන්වයි.

  • A Sinhalese general who held a stronghold in Gaṅgādoni during Māgha’s usurpation; the same name also denotes a discourse where the Buddha refutes the Nigaṇṭha’s contradictory teachings before Asibandhakaputta.

SN 42.8

Found an error in the dictionary?