Pāli Dictionary
general
සමානව; ඒකාකාරව; සුමටව
evenly; equally; in a similar or balanced manner; smoothly
DN 19
ko nu kho, bho, pahoti imaṃ mahāpathaviṃ uttarena āyataṃ dakkhiṇena sakaṭamukhaṃ sattadhā samaṃ suvibhattaṃ vibhajitun'ti
DN 21
yaṃ karomasi brahmuno, samaṃ devehi mārisa, tadajja tuyhaṃ kassāma, handa sāmaṃ karoma te.
සමාන (හා); සමානම; හරියටම
equal (to); the same (as); just like
Thig 16.1
sara catur'odadhī, upanīte assuthaññarudhiramhi, sara ekakappam'aṭṭhīnaṃ, sañcayaṃ vipulena samaṃ.
general
තමා විසින්; තෙමේ; ස්වයං
oneself; by oneself; personally; individually
SN 22.81
kosambiyaṃ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkanto sāmaṃ sen'āsanaṃ saṃsāmetvā pattacīvaram'ādāya anāmantetvā upaṭṭhāke anapaloketvā bhikkhusaṅghaṃ eko adutiyo cārikaṃ pakkāmi
Snp 4.12
atisāradiṭṭhiyā'va so samatto, mānena matto paripuṇṇamānī, sayam'eva sāmaṃ manas'ābhisitto, diṭṭhī hi sā tassa tathā samattā.
meditation
සන්සිඳීම; සැනසීම; ශාන්ත බව; සිතේ සන්සුන්කම
calmness; tranquillity; serenity; mental quiet
sama2
via inflected form samaṃ · nominative singular / accusative singular
general
සමාන; සම; එක හා සමාන; සදෘශ
equal; like; the same; identical (to)
Snp 2.1
yaṃ kiñci vittaṃ idha vā huraṃ vā, saggesu vā yaṃ ratanaṃ paṇītaṃ, na no samaṃ atthi tathāgatena, idam'pi buddhe ratanaṃ paṇītaṃ, etena saccena suvatthi hotu.
Snp 4.10
upekkhako sadā sato, na loke maññate samaṃ, na visesī na nīceyyo, tassa no santi ussadā.
මට්ටම් වූ; පැතලි; සමබර; ඒකාකාරී
even; level; balanced; flat
(නාම/ක්රියා විශේෂණ) සමානත්වය; සාදෘශ්යය; සමතලා බිම; සම්පූර්ණයෙන්; සමානව; සාධාරණව
(as noun or adverb) equality; similarity; even ground; altogether; equally; justly
ethics
පක්ෂපාත නොවූ; සාධාරණ; ඍජු; ධාර්මික
impartial; upright; just; moral; righteous
samā
via inflected form samaṃ · accusative singular
general
අවුරුද්ද
year
Dhp 106
māse māse sahassena, yo yajetha sataṃ samaṃ, ekañ'ca bhāvit'attānaṃ, muhuttam'api pūjaye, sā'y'eva pūjanā seyyo, yañ'ce vassasataṃ hutaṃ.
SN 1.38
pañcavedā sataṃ samaṃ, tapassī brāhmaṇā caraṃ, cittañ'ca nesaṃ na sammā vimuttaṃ, hīn'attharūpā na pāraṅ'gamā te.
sāma1
approximatevia inflected form sāmaṃ · nominative singular / accusative singular / vocative singular
Part of speech
noun · masculine
Root
sam3සන්සුන් වෙන්න
general
සංසිඳීම; සමාදානය; සාමය
peace; tranquillity; appeasement
sāma2
approximatevia inflected form sāmaṃ · nominative singular / accusative singular
Part of speech
adjective
general
කළු පැහැති
brown; dark brown; black; dark
MN 36
kāḷo samaṇo gotamo'ti. ekacce manussā evam'āhaṃsu, na kāḷo samaṇo gotamo, sāmo samaṇo gotamo'ti. ekacce manussā evam'āhaṃsu, na kāḷo samaṇo gotamo, na'pi sāmo, maṅguracchavi samaṇo gotamo'ti.
MN 63
so evaṃ vadeyya, na tāv'āhaṃ imaṃ sallaṃ āharissāmi yāva na taṃ purisaṃ jānāmi yen'amhi viddho, kāḷo vā sāmo vā maṅguracchavī vā'ti
ගීතය; ශුද්ධ ගීතය; වන්දනය; සාම වේදය
song; sacred song; devotion; worship; the Sāmaveda
සාම (රජ, බෝසත්, බල්ලා සහ දේවදත්තගේ නම)
Sāma (name of a king, a Bodhisatta, a hound, and Devadatta in a past life)
Part of speech
noun · feminine
Root
sam3සන්සුන් වෙන්න
cosmology
බෞද්ධ සාහිත්යයේ එන කාන්තා නාමයක් (රහත් භික්ෂුණිය, අග්ර ශ්රාවිකාව, ගණිකාව වැනි)
name of several women in Buddhist literature, including an arahant nun (Sāmā Therī), chief female disciples of past Buddhas, and a courtesan
Thig 2.10
itthaṃ sudaṃ sāmā therī gāthaṃ abhāsitthā'ti.
Thig 3.1
itthaṃ sudaṃ aparā sāmā therī gāthaṃ abhāsitthā'ti.
Found an error in the dictionary?