Pāli Dictionary

vaṭa

Part of speech

noun · masculine

Root

var1အဖုံး; အဝတ်အစား; စောင့်စည်းခြင်း

Synonyms

nigrodha, vaṭarukkha

general

  • ညောင်ပင်၊ ပညောင်ပင်

  • the banyan (Indian fig) tree

vata1

approximate

vatrootasuffix

Part of speech

noun · neuter

Root

vat1ရှေ့ဆက်; ဆက်လုပ်ပါ

Antonyms

abbata

ethics

  • အကျင့်ဝတ်; ဆောက်တည်သော အကျင့်; ဓုတင်အကျင့်

  • religious observance; vow; spiritual practice; ascetic duty

  • MN 7

    suddhassa sucikammassa, sadā sampajjate vataṃ

  • Snp 4.4

    sayaṃ samādāya vatāni jantu, ucc'āvacaṃ gacchati saññasatto, vidvā ca vedehi samecca dhammaṃ, na ucc'āvacaṃ gacchati bhūripañño.

  • (ပေါင်းစပ်ပုဒ်၌) အကျင့်ဝတ်ကို ဆောက်တည်သော

  • (in compounds) practising an observance; keeping a vow

vata2

approximate

Part of speech

indeclinable

Synonyms

kho, hi, api, sudaṃ, addhā, aho, nūna, have,

general

  • စင်စစ်အားဖြင့်; ဧကန်အားဖြင့်

  • indeed; certainly; surely; truly

  • MN 8

    so vata, cunda, attanā palipapalipanno paraṃ palipapalipannaṃ uddharissatīti netaṃ ṭhānaṃ vijjati

  • Thag 3.3

    susukhaṃ vata nibbānaṃ, sammāsambuddhadesitaṃ, asokaṃ virajaṃ khemaṃ, yattha dukkhaṃ nirujjhatī'ti.

  • လေစွတကား; အော်...ကောင်းလေစွတကား

  • oh!; ah!; alas! (exclamation of wonder or grief)

  • DN 2

    acchariyaṃ vata bho, abbhutaṃ vata bho

  • Snp 4.16

    kiṃsū asissāmi kuvaṃ vā asissaṃ, dukkhaṃ vata settha kv'ajja sessaṃ, ete vitakke paridevaneyye, vinayetha sekho aniketacārī.

vāta

approximate

vāroottasuffix

Part of speech

noun · masculine

Root

vā1မှုတ်ရန်

Synonyms

anila

Antonyms

nivāta

cosmology

  • လေ; လေထု

  • wind; air; breeze

  • Dhp 7

    subh'ānupassiṃ viharantaṃ, indriyesu asaṃvutaṃ, bhojanamhi c'āmattaññuṃ, kusītaṃ hīnavīriyaṃ, taṃ ve pasahati māro, vāto rukkhaṃ'va dubbalaṃ.

  • AN 3.132

    seyyathā'pi, bhikkhave, pathaviyā lekhā khippaṃ lujjati vātena vā udakena vā, na ciraṭṭhitikā hoti, evam'evaṃ kho, bhikkhave, idh'ekacco puggalo abhiṇhaṃ kujjhati. so ca khv'assa kodho na dīgharattaṃ anuseti.

doctrine

  • ဝမ်းလေ; လေရောဂါ; လေချောက်ချားခြင်း

  • internal wind; bodily air; flatulence; wind disease

general

  • အငွေ့အသက်; အခြေအနေ; လေထု (ကံပုဒ် - သင်းပျံ့နေသော)

  • atmosphere; vibe; condition; state (as past participle: pervaded by, scented with)

  • DN 25

    udāhu, evaṃ su te bhagavanto araññavanapatthāni pantāni sen'āsanāni paṭisevanti appasaddāni appanigghosāni vijanavātāni manussarāhasseyyakāni paṭisallānasāruppāni, seyyathā'p'āhaṃ etarahī'ti.

  • လေတိုက်၍လွင့်သော ရေမှုန်; ရေငွေ့

  • spray; mist blown by the wind

  • SN 46.53

    so tattha allāni c'eva tiṇāni pakkhipeyya, allāni ca gomayāni pakkhipeyya, allāni ca kaṭṭhāni pakkhipeyya, udakavātañ'ca dadeyya, paṃsukena ca okireyya.

vāṭa

approximate

varrootasuffix

Part of speech

noun · masculine

Root

var1အဖုံး; အဝတ်အစား; စောင့်စည်းခြင်း

general

  • ခြံစည်းရိုး၊ ခြံဝင်းနေရာ

  • enclosure; enclosed ground

  • DN 5

    pacchimena yaññavāṭassa brāhmaṇamahāsālā negamā c'eva jānapadā ca dānāni paṭṭhapesuṃ. uttarena yaññavāṭassa gahapatinecayikā negamā c'eva jānapadā ca dānāni paṭṭhapesuṃ.

Found an error in the dictionary?