Pāli Dictionary

vuṭṭhāna

udprefixṭhārootanasuffix

Part of speech

noun · neuter

Root

ṭhā1खड़ा होना

Synonyms

Antonyms


general

  • उभरना; बाहर निकलना

  • emerging; rising out of; surfacing

  • AN 9.36

    yāni ca kho imāni, bhikkhave, nissāya dve āyatanāni, n'evasaññān'āsaññ'āyatana-samāpatti ca saññāvedayitanirodho ca, jhāyīh'ete, bhikkhave, samāpattikusalehi samāpattivuṭṭhānakusalehi samāpajjitvā vuṭṭhahitvā sammā akkhātabbānī'ti vadāmī'ti.

  • MN 43

    kati pan'āvuso, paccayā animittāya cetovimuttiyā vuṭṭhānāyā'ti? dve kho, āvuso, paccayā animittāya cetovimuttiyā vuṭṭhānāya, sabbanimittānañ'ca manasikāro, animittāya ca dhātuyā amanasikāro.

  • प्रयास; उद्यम; सक्रियता

  • making effort; exertion; initiative; activity

  • बीमारी से स्वस्थ होना; सुधार

  • recovery from illness; getting better

monastic

  • (अपराध के बाद भिक्षु का) पुनर्वास; संघ में पुनः प्रवेश

  • rehabilitation (of a monk, after an offence); reinstatement in the Order

  • SN 20.10

    maraṇamattañ'h'etaṃ, bhikkhave, dukkhaṃ yadidaṃ aññataraṃ saṃkiliṭṭhaṃ āpattiṃ āpajjati. yathārūpāya āpattiyā vuṭṭhānaṃ paññāyati.

  • MN 48

    dhammatā esā, bhikkhave, diṭṭhisampannassa puggalassa, kiñ'c'āpi tathārūpiṃ āpattiṃ āpajjati, yathārūpāya āpattiyā vuṭṭhānaṃ paññāyati, atha kho naṃ khippam'eva satthari vā viññūsu vā sabrahmacārīsu deseti vivarati uttānīkaroti, desetvā vivaritvā uttānīkatvā āyatiṃ saṃvaraṃ āpajjati.

  • (भिक्षुणी को) उच्च दीक्षा प्रदान करना

  • giving higher ordination (to a nun)

meditation

  • अगले स्तर तक उठना; ध्यान-अवस्था से बाहर आना

  • rising to the next level; emerging (from meditative absorption); transcending

  • AN 10.21

    puna caparaṃ, bhikkhave, tathāgato jhānavimokkhasamādhisamāpattīnaṃ saṃkilesaṃ vodānaṃ vuṭṭhānaṃ yathābhūtaṃ pajānāti.

  • ऊपर उठना; किसी अवस्था से आगे बढ़ना

  • rising above; moving beyond (a state or level)

Found an error in the dictionary?