Pāli Dictionary

karaṇa

karrootaṇasuffix

Part of speech

noun · neuter

Root

kar7ပြု; လုပ်

Synonyms

kāra, tatiyā, kara, kārī, kāraka, upakāra, atthakaraṇa, karī,

Antonyms

akaraṇa

general

  • ပြုလုပ်ခြင်း; ဖြစ်စေခြင်း

  • doing; making; causing; effecting; the act of performing

  • MN 43

    katamo c'āvuso, pariyāyo yaṃ pariyāyaṃ āgamma ime dhammā ek'atthā byañjanam'eva nānaṃ? rāgo kho, āvuso, pamāṇakaraṇo, doso pamāṇakaraṇo, moho pamāṇakaraṇo.

  • AN 7.64

    satt'ime, bhikkhave, dhammā sapattakantā sapattakaraṇā kodhanaṃ āgacchanti itthiṃ vā purisaṃ vā. katame satta?

  • (သဒ္ဒါ) တတိယာဝိဘတ်

  • (grammar) the instrumental case

kāraṇa

approximate

karrootaṇasuffix

Part of speech

noun · neuter

Root

kar7ပြု; လုပ်

Synonyms

vaṇṇa, ṭhāna, nidāna, pada, nimitta, adhikaraṇa, ārammaṇa

Antonyms

akāraṇa

general

  • လုပ်ငန်း၊ အလုပ်၊ ပြုလုပ်ရမည့်အရာ

  • a task; work; labour; something to be done

  • MN 107

    seyyathā'pi brāhmaṇa dakkho assadammako bhaddaṃ ass'ājānīyaṃ labhitvā paṭhamen'eva mukh'ādhāne kāraṇaṃ kāreti atha uttariṃ kāraṇaṃ kāreti.

  • AN 5.140

    idha, bhikkhave, rañño nāgo yam'enaṃ hatthidammasārathi kāraṇaṃ kāreti, yadi vā katapubbaṃ yadi vā akatapubbaṃ, taṃ aṭṭhiṃ katvā manasi katvā sabbaṃ cetasā samannāharitvā ohitasoto suṇāti. evaṃ kho, bhikkhave, rañño nāgo sotā hoti.

  • (အငြင်းပွားမှုတွင်) ငြင်းချက်၊ ကျိုးကြောင်းချက်

  • (in debate) an argument; a point of reasoning

  • (တစုံတခုကို) ပြုလုပ်စေခြင်း၊ အတင်းအဓမ္မလုပ်စေခြင်း

  • causing (someone) to do (something); compelling into action

  • MN 65

    so abhiṇhakāraṇā anupubbakāraṇā tasmiṃ ṭhāne parinibbāyati. yato kho, bhaddāli, bhadro ass'ājānīyo abhiṇhakāraṇā anupubbakāraṇā tasmiṃ ṭhāne parinibbuto hoti, tam'enaṃ assadamako uttari kāraṇaṃ kāreti yug'ādhāne.

doctrine

  • အကြောင်းအရင်း၊ အကြောင်းရင်း

  • a reason; a cause; that on account of which something happens

  • DN 21

    accaṅkuso'va nāgo'va, jitaṃ me tuttatomaraṃ, kāraṇaṃ nappajānāmi, sammatto lakkhaṇ'ūruyā.

monastic

  • တရားစွဲဆိုမှု၊ စည်းကမ်းချိုးဖောက်မှုအမှု (အထူးသဖြင့်သံဃာ့ဝန်ထမ်းရေးရာ)

  • a legal action; a formal disciplinary case (esp. in monastic proceedings)

kāraṇā1

approximate

karrootaṇasuffixāsuffix

Part of speech

noun · feminine

general

  • ညှင်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်း၊ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အပြစ်ပေးခြင်း

  • torture; physical punishment

kāraṇā2

approximate

karrootaṇasuffixāsuffix

Part of speech

indeclinable

Root

kar7ပြု; လုပ်

general

  • အကြောင်း၊ အတွက်၊ ကြောင့် (နာမ်၏ ဆက်စပ်ပုံနောက်တွင်သုံးသည်)

  • because (of); for the sake (of); by reason (of) (used after a genitive/nominal base)

kāra1

approximate

karrootasuffix

via inflected form kārāna · dative plural / genitive plural

Part of speech

noun · masculine

Root

kar7ပြု; လုပ်

Synonyms

kattar, kammanta, karaṇa, kara, kārī, kāraka, kammāra, kammika,

general

  • လုပ်ဆောင်ချက်; ဝန်ဆောင်မှု; ရိုသေမှုပြုခြင်း

  • a deed; an act; a service; an act of homage

  • MN 40

    yesañ'ca mayaṃ cīvara-piṇḍapāta-sen'āsana-gilānappaccaya-bhesajja-parikkhāraṃ paribhuñjāma, tesaṃ te kārā amhesu mahapphalā bhavissanti mah'ānisaṃsā

  • SN 46.3

    dassanam'p'āhaṃ, bhikkhave, tesaṃ bhikkhūnaṃ bahukāraṃ vadāmi

  • ပြုလုပ်ခြင်း; ဖန်တီးခြင်း; ဆောင်ရွက်ခြင်း

  • the doing, making, or performing (of something)

  • MN 95

    tulanāya pana, bho gotama, katamo dhammo bahukāro? tulanāya bahukāraṃ dhammaṃ mayaṃ bhavantaṃ gotamaṃ pucchāmā'ti.

  • ပြုလုပ်သူ; ဖန်တီးသူ (ဥပမာ rathakāra=ရထားလုပ်သူ)

  • a doer; a maker; an agent (esp. as compound-final, e.g. rathakāra ‘chariot-maker’)

  • Dhp 153

    anekajātisaṃsāraṃ, sandhāvissaṃ anibbisaṃ, gahakāraṃ gavesanto, dukkhā jāti punappunaṃ.

  • သတ္တုပန်းရှင်

  • a smith; a metal-worker

  • AN 3.101

    tam'enaṃ suvaṇṇakāro vā suvaṇṇakār'antevāsī vā jātarūpaṃ mūsāyaṃ pakkhipitvā dhamati sandhamati niddhamati.

kara1

approximate

karrootasuffix

via inflected form karāna · dative plural / genitive plural

Part of speech

adjective

Root

kar7ပြု; လုပ်

Synonyms

kāra, karaṇa, kārī, kāraka, karī

general

  • ပြုသော; ပြုလုပ်သော; ဖြစ်ပေါ်စေသော (ပေါင်းစပ်စကားလုံး၏ အဆုံးတွင် များသုံး)

  • doing; making; producing, causing (esp. as the final member of a compound)

  • AN 8.49

    idha, visākhe, mātugāmo yo so bhattu abbhantaro antojano, dāsā'ti vā pessā'ti vā kammakarā'ti vā, tesaṃ katañ'ca katato jānāti akatañ'ca akatato jānāti, gilānakānañ'ca bal'ābalaṃ jānāti khādanīyaṃ bhojanīyañ'c'assa paccaṃsena saṃvibhajati.

  • AN 1.48

    n'āhaṃ, bhikkhave, aññaṃ ekadhammam'pi samanupassāmi yaṃ evaṃ lahuparivattaṃ yatha'y'idaṃ cittaṃ. yāvañ'c'idaṃ, bhikkhave, upamā'pi na sukarā yāva lahuparivattaṃ cittan'ti.

kara2

approximate

karastem

via inflected form karāna · genitive plural

Part of speech

noun · masculine

Synonyms

hattha, sukka, asuci, bhuja

general

  • လက်

  • the hand

  • DN 30

    mahiñ'ca pana ṭhito anonamanto, phusati karehi ubhohi jaṇṇukāni, mahiruhaparimaṇḍalo ahosi, sucaritakammavipākasesakena.

  • (အခြားရှေးဟောင်း အဓိပ္ပာယ်များ) ရောင်ခြည်; အခွန်၊ လက်ဆောင်ပဏ္ဏာ; ဆင်နှာမောင်း; သုက်ရည်

  • (in other classical senses) a ray of light; a tax or tribute; an elephant’s trunk; semen

kāra2

approximate

karrootasuffix

via inflected form kārāna · genitive plural

Part of speech

noun · masculine

Synonyms

vaṇṇa

general

  • (သဒ္ဒါအသုံးအနှုန်း) အက္ခရာ သို့မဟုတ် အသံ (ဥပမာ a-kāra)

  • (grammatical term) a letter, sound, or syllable (formed as -kāra after the letter, e.g. a-kāra ‘the letter a’)

kāra3

approximate

via inflected form kārāna · genitive plural

Part of speech

noun · masculine

Synonyms

bandhanāgāra

general

  • အကျဉ်းထောင်

  • a prison; a jail (rare masc. by-form of kārā)

Found an error in the dictionary?