ကောဏ္ဍညဗုဒ္ဓါး၏ အဓိကဘိက္ခုနီ တပည့်တော်တစ်ဦး

One of the chief female disciples of the Buddha Koṇḍañña.

ဘုရားဖြစ်လောင်း၏ နန်းတွင်းအမျိုးသမီးတစ်ဦးအဖြစ် နေထိုင်ခဲ့ဖူးပြီး မဟာပဇာပတိ ဂေါတမီနှင့်အတူ ရဟန်းဝင်ကာ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာ ရောင်ခြည်တော်တွင် ရွတ်ဆိုခဲ့သော ဂါထာကို ကြားနာသောအခါ ရဟန္တာဖြစ်ခဲ့သော ကပိလဝတ္ထုမြို့ ရှားကျအမျိုးမှ ရဟန္တာ ဘိက္ခုနီ

An Arahant nun of a Sakyan family of Kapilavatthu who, after serving as a lady of the Bodhisatta’s court, renounced the world with Mahāpajāpatī Gotamī and attained Arahantship on hearing a verse spoken by the Buddha in a ray of glory.

အထက်ဖော်ပြပါ တိဿာ ၏ ဇာတ်လမ်းနှင့် ဆင်တူသော ရဟန္တာ ဘိက္ခုနီတစ်ပါး

An Arahant nun whose story closely parallels that of the preceding Tissā.

မိခင် တိဿာယမာတာနှင့်အတူ ကြည်ညိုသော အမျိုးသမီးများစာရင်းတွင် ပါဝင်ဖော်ပြထားသော ဒကာမတစ်ဦး

A female lay disciple listed, together with her mother Tissāyamātā, among a group of pious women devotees.

မတ္တာ ၏ ပြိုင်ဘက်၊ ၎င်း၏ ဇာတ်လမ်းကို မတ္တာ အောက်တွင် ဖော်ပြထားသည်

A rival of Mattā, whose story is told under that name.

ဝိနည်းတွင် ကျွမ်းကျင်သော သီရိလင်္ကာ ဘိက္ခုနီတစ်ပါး

A nun of Sri Lanka noted for her expertise in the Vinaya.

ဒုတိယ သေနမင်း၏ ညီတော် မဟိန္ဒနှင့် ထိမ်းမြားခဲ့ရသော ကိတ္တဂ္ဂဗောဓိ ၏ သမီးဖြစ်ပြီး ၎င်း၏ သမီးလည်း သင်္ဃာ ဟု အမည်ရှိသည်

A daughter of Kittaggabodhi who married Mahinda, brother of King Sena II, and whose own daughter was also named Saṅghā.

ဥဒယဒုတိယမင်း၏ မိဖုရားဖြစ်ခဲ့သော စတုတ္ထ ကဿပမင်း၏ သမီးတော်

A daughter of King Kassapa IV who became queen of Udaya II.

နောက်ပိုင်း ပဉ္စမ ကဿပမင်း ဖြစ်လာမည့် ယောကျာ်း၏ သမီးဖြစ်ပြီး စတုတ္ထ ကဿပမင်း၏ မိဖုရား ဖြစ်ခဲ့သူ

A daughter of the man who became Kassapa V and wife of King Kassapa IV.

ဒါနပြုလိုသော ဆန္ဒဖြင့် သားကို ရောင်းချ၍ နွားတစ်ကောင်ကို ဝယ်ခဲ့သော မုဏ္ဍဂုတ္တ ၏ ဇနီးဖြစ်ပြီး ၎င်းနွား၏ ဆီအနှစ်သည် အမတ်တစ်ဦး၏ မနာလိုမှုကို ဆွဲခေါ်ခဲ့ရာ မင်းကြီးက အမှန်တရားကို သိရှိသောအခါ ဇနီးမောင်နှံနှစ်ဦးကို ဆုချီးမြှင့်ပြီး အမတ်ကို ပြစ်ဒဏ်ပေးခဲ့သည်

The wife of Muṇḍagutta who, wishing to give alms, sold their son to buy a cow whose rich ghee provoked a minister’s jealousy, until the king, learning the truth, rewarded the couple and punished the minister.

ဂေါတမမတိုင်မီ ဗုဒ္ဓနှစ်ဆယ့်လေးဆူအနက် တစ်ဆယ့်ခုနစ်ဆူမြောက်ဖြစ်သော တိဿဗုဒ္ဓကို ရည်ညွှန်းသည်။

A reference to the Buddha Tissa, the seventeenth of the twenty-four Buddhas preceding Gotama.

အနာဂတဝံသကျမ်းတွင် ဖော်ပြထားသော အနာဂတ်ဗုဒ္ဓကိုးဆူအနက် နဝမမြောက်ဖြစ်သူ။

The ninth of the future Buddhas listed in the Anāgatavaṃsa.

ဝိပဿီဗုဒ္ဓ၏ အဓိကတပည့်တော်နှစ်ပါးအနက် တစ်ပါးဖြစ်ပြီး ထိုဗုဒ္ဓ၏ ပထမတရားဟောကို ကြားနာခဲ့သော နန်းတော်ပုရောဟိတ်၏သား။

One of the two chief disciples of the Buddha Vipassī, son of the royal chief priest, to whom that Buddha taught his first discourse.

ဒီပင်္ကရာဗုဒ္ဓ၏ အဓိကတပည့်တော်နှစ်ပါးအနက် တစ်ပါး။

One of the two chief disciples of the Buddha Dīpaṅkara.

ကဿပဗုဒ္ဓ၏ ရှေ့ဆုံးတပည့်တော်တစ်ပါးဖြစ်ပြီး ထိုဗုဒ္ဓ၏ညီတော်ဖြစ်သူ၊ စစ်မှန်သော ‘နံစော်ခြင်း’ သည် အမဲသားစားခြင်းထက် စိတ်ညစ်ညမ်းမှုများတွင်သာရှိကြောင်း ကြားသိပြီးနောက် ဘုန်းကြီးအဖြစ်ဝင်ခဲ့သည်။

A leading disciple of the Buddha Kassapa and that Buddha’s own brother, who joined the Order after being taught that true ‘foulness’ lies in mental defilements rather than in eating meat.

ဗ္ဗြဟ္မာအဖြစ်သို့ အလွန်ကြီးမားသော တန်ခိုးဖြင့် ပြန်လည်ဖွားမြင်ခဲ့သော ရဟန်းတစ်ပါး၊ ပြန်လည်ဖွားမြင်ပြီးမကြာမီ မဟာမောဂ္ဂလ္လာန်ကြီးက လာရောက်လည်ပတ်ကာ ကယ်တင်ခြင်းသေချာသော နတ်နှင့်ဗြဟ္မာတို့၏ ကံကြမ္မာအကြောင်း မေးမြန်းခဲ့သည်။

A monk reborn as a Brahmā of great psychic power, visited soon after his rebirth by Mahā-Moggallāna and questioned about the fate of devas and Brahmas assured of salvation.

မေတ္တေယျရဟန်း၏မိတ်ဆွေတစ်ဦး၊ အစ်ကိုသေဆုံးပြီးနောက် ခေတ္တလူထွက်ခဲ့သော်လည်း မေတ္တေယျက ပြန်ခေါ်ခဲ့ပြီး ဗုဒ္ဓ၏ တိဿမေတ္တေယျသုတ်ကို ကြားနာကာ ရဟန္တာဖြစ်ခဲ့သည်။

A friend of the monk Metteyya who briefly returned to lay life after his brother’s death but, brought back by Metteyya, was taught the Tissametteyya Sutta by the Buddha and attained Arahantship.

မေတ္တေယျဟူသော အနွယ်နာမည်ဖြင့်လူသိများသော ရဟန်း၏ကိုယ်ပိုင်နာမည်၊ တိဿ (၇) ၏မိတ်ဆွေ။

The personal name of the monk known by his clan name Metteyya, friend of Tissa (7).

မောင်ရင့်တစ်ဦး၏ ကြမ်းတမ်းသောအထည်ကို သင်္ကန်းကောင်းအဖြစ် ရက်ချုပ်ပေးစေခဲ့သော သာဝတ္ထိမြို့မှ မထေရ်တစ်ပါး၊ ရက်ပြီးသည့်ညတွင်ပင် ကွယ်လွန်ကာ ထိုသင်္ကန်းအတွင်း ဂေါ်ငယ်တစ်ကောင်အဖြစ် ဖွားမြင်ခဲ့ရာ ဗုဒ္ဓသည် သနားညှာတာမှုဖြင့် သင်္ကန်းခွဲဝေခြင်းကို ခုနစ်ရက်ရွှေ့ဆိုင်းပေးခဲ့သည်။

An elder of Sāvatthi who, after his sister had a coarse gift of cloth spun into a fine robe for him, died the very night it was finished and was reborn as a louse in the robe until the Buddha had its division delayed for seven days out of compassion.

ဗုဒ္ဓမကြာမီ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုတော့မည်ဟု ကြားသိသောအခါ တခြားရဟန်းများကဲ့သို့ လှုပ်ရှားတုန်လှုပ်မနေဘဲ ရဟန္တာဖြစ်ခြင်းကို အရင်ရရှိရန် ငြိမ်သက်စွာ ဆုံးဖြတ်ခဲ့သောရဟန်း၊ ဤစိတ်ဆန္ဒသည် ဦးစွာအလေးမမူသကဲ့သို့ အထင်မှားခံရသော်လည်း ဗုဒ္ဓ၏ချီးမွမ်းခြင်းကို ခံခဲ့ရသည်။

A monk who, unlike his excited fellows on hearing the Buddha would soon die, remained calmly resolved to attain Arahantship first, a determination the Buddha praised though it was initially mistaken for indifference.

ဗေဒင်ကျမ်းငါးရာကျောင်းသားများကို သင်ကြားပေးခဲ့သော ရာဇဂြိုဟ်မြို့မှ ဗြာဟ္မဏမိသားစုအထွန်း၊ ဗုဒ္ဓ၏ဂုဏ်တော်ကြောင့် လွန်စွာစိတ်လှုပ်ရှားကာ ရဟန်းဝင်၍ ရဟန္တာဖြစ်ခဲ့သော ရဟန္တာတစ်ပါး။

An Arahant of a brahmin family in Rājagaha who, having taught the Vedas to five hundred pupils, was so struck by the Buddha’s majesty that he joined the Order and attained Arahantship.

ဗိမ္ဗိသာရမင်း၏ မမြင်ခဲ့ရသေးသော မဟာမိတ်ဖြစ်သော ရောရုဝမင်း၊ ဗိမ္ဗိသာရမင်းပေးပို့ခဲ့သော ဗုဒ္ဓဝင်ပုံဆွဲကားနှင့် ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်ကမ္ပည်းစာတို့ကို ကြည်ညိုလှစွာဖြစ်ကာ ရာဇပလ္လင်ကို စွန့်၍ ရဟန်းဝင်ပြီး ရဟန္တာဖြစ်ခဲ့သည်။

A king of Roruva and unseen ally of Bimbisāra who, deeply moved by a painted depiction of the Buddha’s life and an inscription of the Law of Dependent Origination sent by Bimbisāra, renounced his throne to become a monk and attain Arahantship.

ဗုဒ္ဓ၏ဘထွေးမ အမိတာ၏သား ရဟန္တာတစ်ပါး၊ ရဟန်းဘဝဦးပိုင်းတွင် မာန်မာန၊ ဒေါသကြီးခြင်းနှင့် ပျင်းရိခြင်းတို့ကို ဗုဒ္ဓကိုယ်တော်တိုင် အိပ်ပျော်နေရာမှ နှိုးဆွ၍ တိဿသုတ်ကို ဟောကြားပြီးနောက် ကျော်လွှားနိုင်ခဲ့သည်။

An Arahant, son of the Buddha’s paternal aunt Amitā, who overcame his early pride, irritability, and laziness in the Order after the Buddha personally roused him from a nap and taught him the Tissa Sutta.

တံခါးစောင့်၏သား သာမဏေတစ်ပါး၊ လက်သမားများနှင့်အတူ ရဟန်းဝင်ခဲ့ပြီး လှူဒါန်းမှုများကို အမြဲညည်းညူကာ ကြွယ်ဝသောမိသားစုဟု ကြွားဝါခဲ့သည်၊ ဗုဒ္ဓက ကတာဟကဇာတ်ထဲတွင် ရှေးဘဝတူညီသောအကျင့်ရှိခဲ့ကြောင်း ညွှန်ပြခဲ့သည်။

A novice, son of a gatekeeper, who joined the Order with some carpenters and constantly complained of offerings while boasting of his supposedly wealthy family, a trait the Buddha traced to a similar past life told in the Kaṭāhaka Jātaka.

ကောသမ္ဗီဝါသီ တိဿဟု လူသိများသော ရဟန်းတစ်ပါး၊ ပန်ကာဖြင့် သူ၏ငယ်ရွယ်သာမဏေကို အမှတ်တမဲ့ မျက်စိကွယ်စေခဲ့ရာ လွန်စွာနောင်တရခဲ့သော်လည်း ရဟန္တာဖြစ်နေပြီဖြစ်သော သာမဏေက ခွင့်လွှတ်စရာမလိုကြောင်း ပြောခဲ့သည်၊ ဗုဒ္ဓ၏ဆုံးမစကားကို ကြားရသောအခါ တိဿကိုယ်တိုင်လည်း ရဟန္တာဖြစ်ခဲ့သည်။

A monk known as Kosambivāsī Tissa who accidentally blinded his young novice with a fan; deeply remorseful, he was told by the boy, already an Arahant, that there was nothing to forgive, and Tissa himself attained Arahantship on hearing the Buddha’s teaching on the matter.

အသုဘကမ္မိကတိဿဟု လူသိများသော ရဟန်းတစ်ပါး၊ ဇာတ်ဆက်ကျမ်းများတွင် ကာမဂုဏ်ကို ကျော်လွှားရန် ကိုယ်စိတ်မလှသော အကျင့်ကို အားပေးသည့် မြတ်သောမိတ်ဆွေ၏ပုံစံအဖြစ် ကိုးကားထားသည်။

A monk known as Asubhakammika-Tissa, cited in the commentaries as an exemplary good friend whose company aids the meditation on bodily repulsiveness in overcoming lust.

ကွယ်လွန်ပြီးနောက်ပင် လက်ရေးလှလှကြောင့် အမှတ်ရနေဆဲဖြစ်သော နာမည်ကျော်လက်ရေးပညာရှင်။

A master calligrapher remembered even after his death for his fine writing.

ပဒုမုတ္တရဗုဒ္ဓ၏ အဓိကလူဝတ်ကြောင်ကျောင်းသားများအနက် တစ်ပါး။

One of the chief lay patrons of the Buddha Padumuttara.

အာရဒ္ဓဝိပဿက-တိဿဟု လူသိများသော ရဟန်းတစ်ပါး၊ နေထွက်ချိန်တွင် ပဒုမ်ပန်းပွင့်ခြင်းကို ကြည့်နေစဉ် ကျွန်မတစ်ဦးက သေခြင်းအကြောင်းသီဆိုသည့် သီချင်းကို ကြားရာမှ အနိစ္စတရားကို သိမြင်ကာ ဝိပဿနာဉာဏ်ရရှိပြီး ရဟန္တာဖြစ်ခဲ့သည်။

A monk known as Āraddhavipassaka-Tissa who developed insight and attained Arahantship after a slave-girl’s song about mortality, heard just as he watched a lotus open at sunrise, struck him with the truth of impermanence.

အစ်ကိုအဘယ (Abhaya) က အုပ်ချုပ်ရေးမှ နုတ်ထွက်ပြီးနောက် သီရိလင်္ကာနိုင်ငံတော်ကို အုပ်ချုပ်ခဲ့သော ပဏ္ဍုကာဘယ (Paṇḍukābhaya) ၏ဦးလေး၊ နောက်ဆုံးတွင် ပဏ္ဍုကာဘယကိုယ်တိုင် သတ်ခြင်းခံရသည်။

An uncle of Paṇḍukābhaya who administered the Sri Lankan kingdom after his elder brother Abhaya relinquished the government, and was eventually killed by Paṇḍukābhaya.

ကလျာဏီမင်း၊ ဝိဟာရဒေဝီ၏ဖခင်၊ အပြစ်မရှိသော ရဟန္တာတစ်ပါးကို မိဖုရားနှင့်ဆက်ဆံသည်ဟု ယုံမှားကာ သတ်ဖြတ်စေခဲ့ရာ ပင်လယ်ရေတက်ကာ ပြည်ကို လွှမ်းမိုးခဲ့သည်၊ နောက်ဆုံးတွင် မိမိသမီးကို ရွှေလှေထဲထား၍ ပင်လယ်ထဲသို့ ပို့ပေးမှသာ ငြိမ်းချမ်းသွားခဲ့သည်။

A king of Kalyāṇi and father of Vihāradevī who, suspecting an innocent Arahant of an affair involving his queen, had him executed, provoking the sea to flood the land until the king’s own daughter was sent out in a golden boat to appease it.

သဒ္ဓါတိဿထံမှ ထွက်ပြေးနေစဉ် ဒုတ္ထဂါမနီမင်းကို သစ္စာစောင့်ခဲ့သော အမတ်တစ်ဦး၊ သူ၏ကိုယ်ပိုင်အစားအစာကို မင်းအားပေးခဲ့ရာ မင်းကလည်း ထိုအစားအစာကို ရဟန်းတစ်ပါးထံ ထပ်ဆင့်လှူဒါန်းခဲ့သည်။

A minister who remained loyal to Duṭṭhagāmaṇī during his flight from Saddhā Tissa, giving him his own food, which was in turn offered to a monk.

အစ်ကို(ညီ)ထံမှ ထွက်ပြေးနေစဉ် ဒုတ္ထဂါမနီမင်း လှူဒါန်းသောဆွမ်းကို လက်ခံခဲ့သော ပိယင်္ဂုဒီပ မထေရ်။

A thera of Piyaṅgudīpa who accepted the meal offered by Duṭṭhagāmaṇī while the king was fleeing from his brother.

ဝဋ္ဋဂါမနီမင်းကို ပုန်ကန်ခဲ့သော ရောဟဏတိုင်းမှ ဗြာဟ္မဏလူငယ်၊ သို့သော် ကျူးကျော်လာသော ဒမိဠတို့ကို တိုက်ခိုက်ရန် ငိုက်ငေါ့ခံစေခဲ့ရာ ရှုံးနိမ့်ခဲ့သည်။

A brahmin youth of Rohaṇa who rose against King Vaṭṭagāmaṇī, was urged instead to fight the invading Damiḷā, and was defeated by them.

ဟမ္ဗုဂလ္လကမှ ပညာရှိရဟန်းတစ်ပါး၊ ဝဋ္ဋဂါမနီမင်းနှင့် မကျေနပ်သော အမတ်များအကြား ပြန်လည်သင့်မြတ်ရေးကို ကူညီဆောင်ရွက်ပေးခဲ့ကာ နောက်ပိုင်းတွင် သူတို့တည်ဆောက်ထားသော ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းများစွာကို လှူဒါန်းခံခဲ့ရသည်။

A learned monk of Hambugallaka who helped reconcile King Vaṭṭagāmaṇī with his discontented ministers and was later given several monasteries built by them.

ဝဋ္ဋဂါမနီမင်း၏ အမတ်တစ်ဦး၊ ဥတ္တရတိဿာရာမကျောင်းတော်ကို တည်ဆောက်ခဲ့သူ။

A minister of King Vaṭṭagāmaṇī who built the Uttaratissārāma monastery.

မဟာစူဠ၏သား၊ သီရိလင်္ကာမင်း၊ မိမိမိဖုရားအနုဠာက အဆိပ်တိုက်ခံရသူ။

A son of Mahācūḷa and king of Sri Lanka, poisoned by his own wife, Queen Anulā.

မူလက ထင်းကုန်သယ်သမား ဖြစ်ခဲ့သော အနုဠာမိဖုရား၏ ချစ်သူ၊ ခေတ္တမင်းလုပ်ခဲ့ပြီး ရေချိုးကန်တစ်ခုတည်ဆောက်ခဲ့သည်၊ နောက်ဆုံး၌ မိဖုရားကပင် အဆိပ်တိုက်ခံရသည်။

A paramour of Queen Anulā, originally a wood-carrier, who reigned briefly, built a bathing reservoir, and was likewise poisoned by her.

ဒက္ခိဏာရာမမှ ရဟန်းတစ်ပါး၊ မဟာသေနမင်းက ဇေတဝန်ကျောင်းတော်ကို တည်ဆောက်လှူဒါန်းခဲ့သူ။

A monk of the Dakkhiṇārāma for whom King Mahāsena built the Jetavana monastery.

မဟာဒါဌိကမဟာနာဂမင်း၏ သားငယ်၊ ကနိရဇာနုတိဿဟု လူသိများပြီး အမန္ဒဂါမနီအဘယမင်း၏ညီတော်။

A younger son of King Mahādāṭhika-Mahānāga, known as Kanirajānu Tissa, and brother of King Āmaṇḍagāmaṇī-Abhaya.

ခလ္လာဋနာဂမင်း၏ တူ၊ ညီအစ်ကိုများနှင့်အတူ မင်းကိုသတ်ရန် လျှို့ဝှက်ကြံစည်ခဲ့ရာ အစီအစဉ်မအောင်မြင်သောအခါ မိမိကိုယ်ကို သတ်သေခဲ့သည်။

A nephew of King Khallātanāga who, together with his brothers, conspired to kill the king and, when the plot failed, committed suicide.

ဆလိယ၏ရှေးဘဝတစ်ခုဖြစ်ခဲ့သော ပန်းပဲသမား၊ သူ၏ဝက်သားလှူဒါန်းမှုကို လူသိများသော မထေရ်ရှစ်ပါးက အံ့ဖွယ်ပုံစံဖြင့် ပေါ်ထွက်ကာ လက်ခံခဲ့ကြသည်။

A blacksmith and a former incarnation of Sāliya, whose gift of boar’s meat as alms was miraculously accepted by eight named elders who appeared to receive it.

ဆေဝနီလို့ကျင့်စဉ်ခြောက်ချက်ကို ကျင့်စလုပ်ပြီးနောက် သူ၏နို့ထမင်းဟင်းသနပ်ခွက်တစ်ခုက ဆာလောင်နေသော ဘုန်းကြီးငါးဆယ်ကို အံ့ဖွယ်ကျွေးမွေးနိုင်ခဲ့ပြီး၊ နောက်ပိုင်းတွင် ပွဲတော်တစ်ခု၌ မင်းကြီးက တားဆီးရန်ကြိုးစားသော်လည်း လိုချင်သော ခြုံထည်နှစ်ထည်ကို ရရှိခဲ့သော လောနဂိရိမှ ရဟန်းတစ်ပါး။

A monk of Lonagiri whose bowl of milk-rice miraculously fed fifty hungry pilgrim monks after he began practising the Six Principles of Cordiality, and who later obtained two coveted shawls at a festival despite the king’s attempt to prevent it.

ကုဋုမ္ဗိယပုတ္တ-တိဿဟု လူသိများသော မထေရ်၊ ကြွယ်ဝသောစည်းစိမ်ကို စွန့်၍ တောထဲတွင် နေထိုင်ခဲ့ပြီး၊ ညီမလေး၏အမိန့်ဖြင့် ငှားရမ်းလာသော ဓားပြများက သတ်ရန်လာသောအခါ ထွက်ပြေးမည်မဟုတ်ကြောင်း သက်သေပြရန် မိမိကိုယ်တံခွန်ရိုးကို ကိုယ်တိုင်ချိုးခဲ့ပြီး ထိုအနာကို သည်းခံခြင်းအားဖြင့် ညတွင်းချင်း ရဟန္တာဖြစ်ခဲ့သည်။

Known as Kuṭumbiyaputta-Tissa, a thera who renounced vast wealth for forest life and, when hired ruffians came to kill him at his sister-in-law’s bidding, broke his own thigh bone to prove he would not flee, attaining Arahantship overnight through his endurance of the pain.

အချိန်မရှိဟု အကြောင်းပြု၍ မေးခွန်းများကို ဖြေရန် ငြင်းဆန်ခဲ့ရာ ‘သေဖို့ အချိန်ရှိလား’ ဟူသော စိန်ခေါ်မှုကြောင့် ရှက်ရွံ့ခဲ့ပြီး ဝါတွင်းတစ်ခုလုံး ရဟန်းအဆင့်ဆင့်ကို လွန်စွာစိတ်အားထက်သန်စွာ သင်ကြားပေးခဲ့သော သာကေတမထေရ်။

A thera of Sāketa who, shamed by the challenge ‘can you find time to die?’ after refusing to answer questions for lack of time, went on to teach monks of every level with great fervour during a rains retreat.

ကောဋပဗ္ဗတမှ ရဟန်းတစ်ပါး။

A monk of Koṭapabbata.

ကဏှဇာတ်ဇာတိအဋ္ဌကထာတွင် ဖော်ပြထားသော မင်း၏ယုံကြည်ရသောအရာရှိ၊ ပြင်းစွာအမျက်ထွက်ကာ ဇနီးနှင့် လိုက်ပါလာသူအားလုံးကို သတ်ဖြတ်ပြီးနောက် နောက်ဆုံးတွင် မိမိကိုယ်ကို သတ်သေခဲ့သည်။

A king’s confidant mentioned in the scholiast to the Kaṇha Jātaka, who in a fit of rage killed his wife and his entire retinue before finally killing himself.

ပဉ္စဂ္ဂလလေဏမှ သာမဏေ၊ ရေချိုးပြီးထွက်လာသော ပန်းပဲသမီး၏ သီချင်းသံကို စိတ်ဝင်စားမိသောကြောင့် အထက်ကောင်းကင်ပျံရွက်နိုင်စွမ်း ဆုံးရှုံးခဲ့သူ။

A novice of Pañcaggalalena who lost his power of flight through the air after being captivated by the singing of a blacksmith’s daughter emerging from her bath.

ရဟန်းဘဝကို ငြီးငွေ့ခြင်းကြောင့် စိတ်ပင်ပန်းနေသော တိဿမဟာဝိဟာရမှ သာမဏေ၊ စစ္စစျားပဗ္ဗတတွင် အင်တိုက်အားတိုက် ဂူတစ်ခုကို ကိုယ်တိုင်တူးဖော်ခဲ့ပြီး၊ ညအတွင်း ရဟန္တာဖြစ်ကာ နောက်တစ်နေ့တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်၊ ရုပ်ကလာပ်အထက် နောက်ပိုင်းတွင် စေတီတစ်ဆူ တည်ဆောက်ခဲ့သည်။

A novice of the Tissa-Mahāvihāra who, distressed by his distaste for monastic life, built himself a cave at Cittalapabbata with great effort, attained Arahantship there in the night, and died the following day; a stupa was later raised over his relics.

သဒ္ဓါတိဿမင်း၏ လက်ထောက်တစ်ဦး၊ ကွပ်မျက်ခြင်းဖြင့် ခြိမ်းခြောက်ခံရသော်လည်း ဘုရင့်ဘောဇဉ်စားပွဲအတွက် ငှက်များကို သတ်ရန် ငြင်းဆန်ခဲ့ရာ သူ၏ရိုးသားမှုကို မင်းကြီးနှစ်သက်စေခဲ့ပြီး၊ ယင်းအစား မုဆိုးထံမှ သေပြီးသားငှက်များကို ရယူတင်ဆက်ခဲ့သည်။

An attendant of King Saddhā Tissa who, tested by a threat of execution, refused to kill pheasants for the royal table, satisfying the king of his integrity before obtaining already-dead birds from a fowler instead.

မဟာဂါမမြို့ရှိ တိဿကျောင်းတော်မှ သာမဏေ၊ ကုဏ္ဍလာ၏ဇာတ်လမ်းနှင့် ဆက်စပ်နေသူ။

A novice of the Tissa monastery in Mahāgāma, connected with the story of Kuṇḍalā.

ကွယ်လွန်ပြီးနောက် နာဂမဟာဝိဟာရအနီးရှိ သစ်ပင်နတ်အဖြစ် ဖွားမြင်ခဲ့သော သာမဏေတစ်ပါး။

A novice who, after death, became a tree-deity near the Nāgamahāvihāra.

အစ်ကို၏ဇနီးက လူများပို့၍ သတ်ရန်ကြိုးစားသောအခါ ထွက်ပြေးမည်မဟုတ်ကြောင်း သက်သေပြရန် မိမိကိုယ်တံခွန်ရိုးများကို ကိုယ်တိုင်ချိုးခဲ့ပြီး၊ တစ်ညစာ ရွှေ့ဆိုင်းခွင့်ရရှိပြီးနောက် ရဟန္တာဖြစ်ခဲ့သော ရဟန်းတစ်ပါး။

A monk who, when his brother’s wife sent men to kill him, broke his own thigh bones to prove he would not run away and, after being granted one night’s reprieve, attained Arahantship.

ဂေါတမမတိုင်မီ ဗုဒ္ဓနှစ်ဆယ့်လေးဆူအနက် တစ်ဆယ့်ခုနစ်ဆူမြောက်ဖြစ်ပြီး၊ ခေမကတွင် ဖွားမြင်ကာ အသနပင်ရင်း၌ ဗုဒ္ဓဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ အဓိကတပည့်တော်များမှာ ဗြဟ္မဒေဝနှင့် ဥဒယတို့ဖြစ်သည်။

The seventeenth of the twenty-four Buddhas preceding Gotama, born in Khemaka, who attained Buddhahood under an asana tree and whose chief disciples were Brahmadeva and Udaya.