Pāli Dictionary
ethics
ควรถูกตำหนิ; น่าตำหนิ
blameworthy; reproachable; to be censured
MN 3
tumhe ca me bhikkhave āmisadāy'ādā bhaveyyātha no dhammadāy'ādā, tumhe'pi tena ādiyā bhaveyyātha, āmisadāy'ādā satthusāvakā viharanti, no dhammadāy'ādā'ti
general
หยิบ; จับ; ถือเอา
takes; grasps; takes up
Snp 4.3
diṭṭhīnivesā na hi svātivattā, dhammesu niccheyya samuggahītaṃ, tasmā naro tesu nivesanesu, nirassatī ādiyatī ca dhammaṃ.
DN 23
tena hi, bho, yānamhākaṃ satthe appasārāni paṇiyāni, tāni chaḍḍetvā, yāni imasmiṃ satthe mahāsārāni paṇiyāni, tāni ādiyathā'ti.
เอาไป; ขโมย; ยึดเอา
takes away; steals; appropriates
Dhp 246
yo pāṇam'atipāteti, musāvādañ'ca bhāsati, loke adinnam'ādiyati, paradārañ'ca gacchati.
MN 7
sace musā na bhaṇasi, sace pāṇaṃ na hiṃsasi, sace adinnaṃ n'ādiyasi, saddahāno amaccharī, kiṃ kāhasi gayaṃ gantvā, udapāno'pi te gayā'ti.
เชื่อฟัง; ปฏิบัติตาม; ยอมรับ
heeds; obeys; follows; accepts
DN 32
evam'eva kho, mārisa, santi amanussā caṇḍā ruddhā rabhasā, te n'eva mahārājānaṃ ādiyanti, na mahārājānaṃ purisakānaṃ ādiyanti, na mahārājānaṃ purisakānaṃ purisakānaṃ ādiyanti. te kho te, mārisa, amanussā mahārājānaṃ avaruddhā nāma vuccanti.
ādi
approximatevia inflected form ādiyā · instrumental singular / dative singular / ablative singular / genitive singular / locative singular
general
จุดเริ่มต้น; เบื้องต้น; ขั้นแรก
beginning; starting point; origin
SN 47.3
tasmātiha tvaṃ, bhikkhu, ādimeva visodhehi kusalesu dhammesu. ko cādi kusalānaṃ dhammānaṃ
Dhp 375
tatr'āyam'ādi bhavati, idha paññassa bhikkhuno, indriyagutti santuṭṭhi, pātimokkhe ca saṃvaro.
AN 7.6
ye te dhammā ādikalyāṇā majjhekalyāṇā pariyosānakalyāṇā sātthaṃ sabyañjanaṃ, kevalaparipuṇṇaṃ parisuddhaṃ brahmacariyaṃ abhivadanti
(คุณศัพท์) อันต้น; ทีแรก; เริ่มต้น
(as adjective) first; initial; fundamental (as in ādibrahmacariyaka, fundamental to the holy life)
AN 8.2
aṭṭhime, bhikkhave, hetū aṭṭha paccayā ādibrahmacariyikāya paññāya appaṭiladdhāya paṭilābhāya
SN 56.9
taṃ kissa hetu? esā, bhikkhave, kathā atthasaṃhitā, esā ādibrahmacariyakā, esā nibbidāya virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati.
MN 100
santi pana, bhāradvāja, eke samaṇabrāhmaṇā kevalaṃ saddhāmattakena diṭṭhadhamm'ābhiññā-vosāna-pāramippattā, ādibrahmacariyaṃ paṭijānanti, seyyathā'pi takkī vīmaṃsī.
(ท้ายคำสมาส) เป็นต้น; และอื่น ๆ
(at the end of compounds) beginning with; and so on; et cetera
DN 32
nānā dijagaṇā yutā, mayūrakoñcābhirudā, kokilādīhi vagguhi
DN 19
brāhmaṇamahāsāl'ādīnaṃ āmantanā
general
ผู้กิน...; ผู้บริโภค... (ใช้ต่อท้ายคำประสม)
eating; feeding on (used as compound-final: ‘...-eating’)
SN 12.67
seyyathā'pi, bhikkhave, mīḷhakā gūth'ādī gūthapūrā puṇṇā gūthassa. purato c'assa mahāgūthapuñjo. sā tena aññā mīḷhakā atimaññeyya, aham'hi gūth'ādī gūthapūrā puṇṇā gūthassa, purato ca my'āyaṃ mahāgūthapuñjo'ti.
Found an error in the dictionary?