Pāli Dictionary

kāreti

kārestemtisuffix

via inflected form kāre · 1st person·imperative·reflexive singular / 3rd person·optative singular / 2nd person·optative singular / 1st person·optative singular

Part of speech

verb

Synonyms

carati, samāpajjati

general

  • ให้ทำหรือสร้าง; สั่งให้ทำหรือก่อสร้าง

  • causes to do or make; has something made or built

  • MN 107

    seyyathā'pi brāhmaṇa dakkho assadammako bhaddaṃ ass'ājānīyaṃ labhitvā paṭhamen'eva mukh'ādhāne kāraṇaṃ kāreti atha uttariṃ kāraṇaṃ kāreti

  • ปฏิบัติ; บำเพ็ญ; ดำเนินการ

  • performs; practices; carries out

  • Snp 4.16

    theyyaṃ na kāre na musā bhaṇeyya, mettāya phasse tasathāvarāni, yadāvilattaṃ manaso vijaññā, kaṇhassa pakkho'ti vinodayeyya.

  • ดำเนินการ; ใช้หรือกุมอำนาจ

  • executes; exercises or wields power or authority

  • AN 4.197

    santi kho pana, bhante, imasmiṃ rājakule khattiyakaññā'pi brāhmaṇakaññā'pi gahapatikaññā'pi, tās'āhaṃ issar'ādhipaccaṃ kāremi.

monastic

  • ในพระวินัย ดำเนินการหรือวินิจฉัยเรื่องที่เกี่ยวกับบุคคล

  • in Vinaya, deals with or settles a matter involving someone

kāra1

karrootasuffix

via inflected form kāre · accusative plural / locative singular / vocative singular

Part of speech

noun · masculine

Root

kar7ทำ; กระทำ

Synonyms

kattar, kammanta, karaṇa, kara, kārī, kāraka, kammāra, kammika,

general

  • การกระทำ; การบริการ; การแสดงความเคารพ

  • a deed; an act; a service; an act of homage

  • MN 40

    yesañ'ca mayaṃ cīvara-piṇḍapāta-sen'āsana-gilānappaccaya-bhesajja-parikkhāraṃ paribhuñjāma, tesaṃ te kārā amhesu mahapphalā bhavissanti mah'ānisaṃsā

  • SN 46.3

    dassanam'p'āhaṃ, bhikkhave, tesaṃ bhikkhūnaṃ bahukāraṃ vadāmi

  • การทำ; การสร้าง; การปฏิบัติ

  • the doing, making, or performing (of something)

  • MN 95

    tulanāya pana, bho gotama, katamo dhammo bahukāro? tulanāya bahukāraṃ dhammaṃ mayaṃ bhavantaṃ gotamaṃ pucchāmā'ti.

  • ผู้ทำ; ผู้สร้าง; ผู้ประกอบ (มักอยู่ท้ายคำสมาส เช่น rathakāra ช่างทำรถ)

  • a doer; a maker; an agent (esp. as compound-final, e.g. rathakāra ‘chariot-maker’)

  • Dhp 153

    anekajātisaṃsāraṃ, sandhāvissaṃ anibbisaṃ, gahakāraṃ gavesanto, dukkhā jāti punappunaṃ.

  • ช่างโลหะ; ช่างตีเหล็ก

  • a smith; a metal-worker

  • AN 3.101

    tam'enaṃ suvaṇṇakāro vā suvaṇṇakār'antevāsī vā jātarūpaṃ mūsāyaṃ pakkhipitvā dhamati sandhamati niddhamati.

kāra2

karrootasuffix

via inflected form kāre · accusative plural / locative singular

Part of speech

noun · masculine

Synonyms

vaṇṇa

general

  • (ศัพท์ไวยากรณ์) ตัวอักษรหรือเสียง (เช่น a-kāra ‘อักษร a’)

  • (grammatical term) a letter, sound, or syllable (formed as -kāra after the letter, e.g. a-kāra ‘the letter a’)

kāra3

via inflected form kāre · accusative plural / locative singular

Part of speech

noun · masculine

Synonyms

bandhanāgāra

general

  • คุก; เรือนจำ (รูปเพศชายที่พบน้อยของ kārā)

  • a prison; a jail (rare masc. by-form of kārā)

kārā

karrootāsuffix

via inflected form kāre · vocative singular

Part of speech

noun · feminine

Root

kar7ทำ; กระทำ

Synonyms

bandhanāgāra

general

  • เรือนจำ, คุก, ที่คุมขัง

  • prison; jail; confinement

karoti

approximate

karrootostemtisuffix

via inflected form kare · 1st person·present·reflexive singular / 1st person·imperative·reflexive singular / 3rd person·optative singular / 1st person·optative·reflexive singular

Part of speech

verb

Root

kar7ทำ; กระทำ

Synonyms

carati, abhisaṅkharoti, paṭipajjati, kubbati, māpeti, ācarati, samācarati

general

  • ทำ; กระทำ; ประพฤติ

  • does; acts; performs (a deed, kamma)

  • SN 12.17

    so karoti so paṭisaṃvedayatī

  • Thig 14.1

    daharā ca apāpikā c'asi, kiṃ te pabbajjā karissati, nikkhipa kāsāyacīvaraṃ, ehi ramāma supupphite vane.

  • AN 4.111

    sace te, kesi, assadammo saṇhena vinayaṃ na upeti, pharusena vinayaṃ na upeti, saṇhapharusena vinayaṃ na upeti, kin'ti naṃ karosī'ti?

  • สร้าง; ทำขึ้น; ก่อสร้าง

  • makes; produces; builds; constructs

  • DN 9

    nisseṇiṃ kareyya pāsādassa ārohaṇāya

  • Thag 16.4

    passāmi loke sadhane manusse, laddhāna vittaṃ na dadanti mohā, luddhā dhanaṃ sannicayaṃ karonti, bhiyyo'va kāme abhipatthayanti.

  • AN 4.195

    so taṃ thūṇaṃ khaṇḍ'ākhaṇḍikaṃ chindeyya. khaṇḍ'ākhaṇḍikaṃ chetvā phāleyya. phāletvā sakalikaṃ sakalikaṃ kareyya. sakalikaṃ sakalikaṃ katvā vāt'ātape visoseyya. vāt'ātape visosetvā agginā ḍaheyya.

  • (ใช้กับนามกรรม) ทำ~ เช่น kālaṃ karoti ‘ตาย’, rajjaṃ karoti ‘ครองราชย์’, namo karoti ‘นอบน้อม’

  • (with a noun) carries out the action the noun names: kālaṃ karoti dies, rajjaṃ karoti reigns, namo karoti pays homage

  • DN 16

    asammūḷho kālaṃ karoti

kara1

approximate

karrootasuffix

via inflected form kare · accusative plural / locative singular / vocative singular

Part of speech

adjective

Root

kar7ทำ; กระทำ

Synonyms

kāra, karaṇa, kārī, kāraka, karī

general

  • ผู้ทำ; ผู้กระทำ; ก่อให้เกิด (มักใช้ท้ายคำสมาส)

  • doing; making; producing, causing (esp. as the final member of a compound)

  • AN 8.49

    idha, visākhe, mātugāmo yo so bhattu abbhantaro antojano, dāsā'ti vā pessā'ti vā kammakarā'ti vā, tesaṃ katañ'ca katato jānāti akatañ'ca akatato jānāti, gilānakānañ'ca bal'ābalaṃ jānāti khādanīyaṃ bhojanīyañ'c'assa paccaṃsena saṃvibhajati.

  • AN 1.48

    n'āhaṃ, bhikkhave, aññaṃ ekadhammam'pi samanupassāmi yaṃ evaṃ lahuparivattaṃ yatha'y'idaṃ cittaṃ. yāvañ'c'idaṃ, bhikkhave, upamā'pi na sukarā yāva lahuparivattaṃ cittan'ti.

kara2

approximate

karastem

via inflected form kare · accusative plural / locative singular

Part of speech

noun · masculine

Synonyms

hattha, sukka, asuci, bhuja

general

  • มือ

  • the hand

  • DN 30

    mahiñ'ca pana ṭhito anonamanto, phusati karehi ubhohi jaṇṇukāni, mahiruhaparimaṇḍalo ahosi, sucaritakammavipākasesakena.

  • (ความหมายคลาสสิกอื่น ๆ) รัศมี; ภาษี, บรรณาการ; งวงช้าง; น้ำอสุจิ

  • (in other classical senses) a ray of light; a tax or tribute; an elephant’s trunk; semen

Found an error in the dictionary?