Pāli Dictionary

paññāya

paprefixñārootyasuffix

Part of speech

indeclinable

Root

ñā5to know

Synonyms


mind

  • understanding fully; knowing well; having known; realising

  • by wisdom; with insight; by understanding

  • Snp 5.2

    yāni sotāni lokasmiṃ, sati tesaṃ nivāraṇaṃ, sotānaṃ saṃvaraṃ brūmi, paññāya-ete pidhiyyare.

  • MN 22

    te taṃ dhammaṃ pariyāpuṇitvā tesaṃ dhammānaṃ paññāya atthaṃ na upaparikkhanti. tesaṃ te dhammā paññāya atthaṃ anupaparikkhataṃ na nijjhānaṃ khamanti.

paññāyati

paprefixñārootyasuffixtisuffix

via inflected form paññāya · 2nd person·imperative singular


general

  • is clearly known; is evident; is perceived; is manifest

  • AN 3.47

    tīṇ'imāni, bhikkhave, saṅkhatassa saṅkhatalakkhaṇāni. katamāni tīṇi? uppādo paññāyati, vayo paññāyati, ṭhitassa aññathattaṃ paññāyati. imāni kho, bhikkhave, tīṇi saṅkhatassa saṅkhatalakkhaṇānī'ti.

  • AN 3.100

    yo, bhikkhave, evaṃ vadeyya, yathā yath'āyaṃ puriso kammaṃ karoti tathā tathā taṃ paṭisaṃvediyatī'ti, evaṃ santaṃ, bhikkhave, brahmacariyavāso na hoti, okāso na paññāyati sammā dukkhassa antakiriyāya.

  • is allowed; is permitted

  • SN 20.10

    maraṇamattañ'h'etaṃ, bhikkhave, dukkhaṃ yadidaṃ aññataraṃ saṃkiliṭṭhaṃ āpattiṃ āpajjati. yathārūpāya āpattiyā vuṭṭhānaṃ paññāyati.

  • MN 48

    dhammatā esā, bhikkhave, diṭṭhisampannassa puggalassa, kiñ'c'āpi tathārūpiṃ āpattiṃ āpajjati, yathārūpāya āpattiyā vuṭṭhānaṃ paññāyati, atha kho naṃ khippam'eva satthari vā viññūsu vā sabrahmacārīsu deseti vivarati uttānīkaroti, desetvā vivaritvā uttānīkatvā āyatiṃ saṃvaraṃ āpajjati.

  • is well known; is recognized

  • MN 22

    paññāyissasi kho tvaṃ, moghapurisa, etena sakena pāpakena diṭṭhigatena. idh'āhaṃ bhikkhū paṭipucchissāmī'ti.

  • SN 3.7

    tassa mayhaṃ, bhante, etadahosi, alaṃ dāni me aḍḍakaraṇena, bhadramukho dāni aḍḍakaraṇena paññāyissatī'ti.

  • happens; occurs; exists for

  • DN 14

    tatra sudaṃ, bhikkhave, vipassī kumāro antepuraṃ gato dukkhī dummano pajjhāyati, dhi'r'atthu kira, bho, jāti nāma, yatra hi nāma jātassa jarā paññāyissatī'ti!

pañña

paprefixñārootasuffix

via inflected form paññāya · instrumental singular / dative singular / ablative singular / genitive singular / locative singular

Part of speech

adjective

Root

ñā5to know

Synonyms

Antonyms


general

  • wise; intelligent; endowed with knowledge (chiefly in compounds)

  • Dhp 208

    tasmā hi dhīrañ'ca paññañ'ca bahussutañ'ca, dhorayhasīlaṃ vatavantam'ariyaṃ, taṃ tādisaṃ sappurisaṃ sumedhaṃ, bhajetha nakkhattapathaṃ'va candimā.

  • AN 4.186

    sutavā nibbedhikapañño, sutavā nibbedhikapañño'ti, bhante, vuccati. kittāvatā nu kho, bhante, sutavā nibbedhikapañño hotī'ti

paññā

paprefixñārootāsuffix

via inflected form paññāya · instrumental singular / dative singular / ablative singular / genitive singular / locative singular

Part of speech

noun · feminine

Root

ñā5to know

Literal

knowing forth; thorough knowing

Synonyms


doctrine

  • wisdom; understanding; insight; discriminative knowledge

  • SN 1.80

    paññā lokasmi pajjoto

panna

approximate

patrootnasuffix

via inflected form pannāya · instrumental singular / dative singular / ablative singular / genitive singular / locative singular

Part of speech

adjective

Root

pat1fall


general

  • fallen; dropped; lowered; put down; gone down

  • Snp 4.13

    sa sabbadhammesu visenibhūto, yaṃ kiñci diṭṭhaṃ va sutaṃ mutaṃ vā, sa pannabhāro muni vippamutto, na kappiyo n'ūparato na patthiyo'ti.

  • MN 22

    ayaṃ vuccati, bhikkhave, bhikkhu ukkhittapaligho iti'pi, saṃkiṇṇaparikkho iti'pi, abbūḷh'esiko iti'pi, niraggaḷo iti'pi, ariyo pannaddhajo pannabhāro visaṃyutto iti'pi.

Found an error in the dictionary?