Pāli Dictionary
Part of speech
noun · masculine
Root
i1идти; приходить
Synonyms
Antonyms
general
время; случай; сезон; момент
time; occasion; season; point in time
AN 3.101
hoti so, bhikkhave, samayo yaṃ suvaṇṇakāro vā suvaṇṇakār'antevāsī vā taṃ jātarūpaṃ dhamati sandhamati niddhamati.
SN 46.53
evaṃvādino, bhikkhave, aññatitthiyā paribbājakā evam'assu vacanīyā, yasmiṃ, āvuso, samaye līnaṃ cittaṃ hoti, katamesaṃ tasmiṃ samaye bojjh'aṅgānaṃ akālo bhāvanāya, katamesaṃ tasmiṃ samaye bojjh'aṅgānaṃ kālo bhāvanāya?
подходящее время; возможность; удобный случай
proper time; opportunity; suitable occasion
собрание; сборище; толпа; сонм
gathering; assembly; congregation; crowd
SN 1.37
mahāsamayo pavanasmiṃ, devakāyā samāgatā, āgat'amha imaṃ dhammasamayaṃ, dakkhitāye aparājitasaṅghan'ti.
состояние; условие; обстоятельство; положение
condition; state; circumstance; coincidence
Snp 4.11
ettāvat'aggam'pi vadanti h'eke, yakkhassa suddhiṃ idha paṇḍitāse, tesaṃ pan'eke samayaṃ vadanti, anupādisese kusalā vadānā.
doctrine
учение; религия; взгляд; доктрина
doctrine; religion; view; belief
конец; завершение; уничтожение; оставление
end; conclusion; annihilation; abandonment
general
учение; изучение; искусство; наука
learning; study; art; science
Part of speech
adjective
Root
sam3быть спокойным
mind
успокаивающий; умиротворяющий; приносящий покой
calming; stilling; settling; giving peace
AN 4.23
danto damayataṃ seṭṭho, santo samayataṃ isi, mutto mocayataṃ aggo, tiṇṇo tārayataṃ varo.
mind
успокаивает; усмиряет; утихомиривает; дарует мир
calms down; settles; stills; makes subside; gives peace
sāma1
approximatevia inflected form sāmāya · dative singular
Part of speech
noun · masculine
Root
sam3быть спокойным
general
мир; спокойствие; умиротворение
peace; tranquillity; appeasement
meditation
спокойствие; умиротворение; безмятежность; душевный покой
calmness; tranquillity; serenity; mental quiet
sāma2
approximatevia inflected form sāmāya · instrumental singular / dative singular / ablative singular / genitive singular / locative singular
Part of speech
adjective
general
тёмный; чёрный; коричневый
brown; dark brown; black; dark
MN 36
kāḷo samaṇo gotamo'ti. ekacce manussā evam'āhaṃsu, na kāḷo samaṇo gotamo, sāmo samaṇo gotamo'ti. ekacce manussā evam'āhaṃsu, na kāḷo samaṇo gotamo, na'pi sāmo, maṅguracchavi samaṇo gotamo'ti.
MN 63
so evaṃ vadeyya, na tāv'āhaṃ imaṃ sallaṃ āharissāmi yāva na taṃ purisaṃ jānāmi yen'amhi viddho, kāḷo vā sāmo vā maṅguracchavī vā'ti
песнь; священный гимн; поклонение; Самаведа
song; sacred song; devotion; worship; the Sāmaveda
Сама (имя царя, бодхисаттвы, пса и Девадатты)
Sāma (name of a king, a Bodhisatta, a hound, and Devadatta in a past life)
Part of speech
noun · feminine
Root
sam3быть спокойным
cosmology
имя нескольких женщин в буддийской литературе (включая араханти-бхикшуни, главных учениц прошлых Будд и куртизанку)
name of several women in Buddhist literature, including an arahant nun (Sāmā Therī), chief female disciples of past Buddhas, and a courtesan
Thig 2.10
itthaṃ sudaṃ sāmā therī gāthaṃ abhāsitthā'ti.
Thig 3.1
itthaṃ sudaṃ aparā sāmā therī gāthaṃ abhāsitthā'ti.
sama2
approximatevia inflected form samāya · instrumental singular / dative singular / ablative singular / genitive singular / locative singular
general
равный; одинаковый; подобный; тождественный
equal; like; the same; identical (to)
Snp 2.1
yaṃ kiñci vittaṃ idha vā huraṃ vā, saggesu vā yaṃ ratanaṃ paṇītaṃ, na no samaṃ atthi tathāgatena, idam'pi buddhe ratanaṃ paṇītaṃ, etena saccena suvatthi hotu.
Snp 4.10
upekkhako sadā sato, na loke maññate samaṃ, na visesī na nīceyyo, tassa no santi ussadā.
ровный; плоский; сбалансированный; гладкий
even; level; balanced; flat
(сущ./нареч.) равенство; сходство; ровная местность; всего; поровну; справедливо
(as noun or adverb) equality; similarity; even ground; altogether; equally; justly
ethics
беспристрастный; справедливый; честный; праведный
impartial; upright; just; moral; righteous
samā
approximatevia inflected form samāya · instrumental singular / dative singular / ablative singular / genitive singular / locative singular
general
год
year
Dhp 106
māse māse sahassena, yo yajetha sataṃ samaṃ, ekañ'ca bhāvit'attānaṃ, muhuttam'api pūjaye, sā'y'eva pūjanā seyyo, yañ'ce vassasataṃ hutaṃ.
SN 1.38
pañcavedā sataṃ samaṃ, tapassī brāhmaṇā caraṃ, cittañ'ca nesaṃ na sammā vimuttaṃ, hīn'attharūpā na pāraṅ'gamā te.
Found an error in the dictionary?