Pāli Dictionary
general
พบ; ประสบ; มารวมกัน; มาถึง
meets; encounters; comes together; arrives at
Snp 4.11
ete ca ñatvā upanissitā'ti, ñatvā munī nissaye so vimaṃsī, ñatvā vimutto na vivādam'eti, bhav'ābhavāya na sameti dhīro'ti.
เห็นพ้อง; ตรงกัน; เหมาะสม; เป็นที่พอใจ
agrees; matches; fits; is agreeable to
MN 75
mayā'pi kho etaṃ, bho gotama, sutaṃ pubbakānaṃ paribbājakānaṃ ācariyapācariyānaṃ bhāsamānānaṃ, ārogyaparamā lābhā, nibbānaṃ paramaṃ sukhan'ti. ta'y'idaṃ, bho gotama, sametī'ti.
AN 7.47
mayā'pi kho etaṃ, brāhmaṇa, sutaṃ aggissa ādānaṃ yūpassa ussāpanaṃ mahapphalaṃ hoti mah'ānisaṃsan'ti. ta'y'idaṃ, bho gotama, sameti bhoto c'eva gotamassa amhākañ'ca, yadidaṃ sabbena sabbaṃ.
กลมกลืน; รวมเป็นหนึ่ง; สอดคล้องกับ
harmonizes; is united; is in accord with
meditation
ความสงบ; ความเงียบสงบ; ความระงับ; ความสงบแห่งจิต
calmness; tranquillity; serenity; mental quiet
mind
ทำให้สงบ; ทำให้ระงับ; ทำให้นิ่ง; ทำให้ลดลง
calms; settles; stills; makes subside
Iti 87
tayo vitakke kusale vitakkaye, tayo pana akusale nirākare, sa ve vitakkāni vicāritāni, sameti vuṭṭhī'va rajaṃ samūhataṃ.
Dhp 265
yo ca sameti pāpāni, aṇuṃ thūlāni sabbaso, samitattā hi pāpānaṃ, samaṇo'ti pavuccati.
sama2
via inflected form same · accusative plural / locative singular / vocative singular
general
เท่ากัน; เหมือนกัน; เสมอกัน; เช่นเดียวกัน
equal; like; the same; identical (to)
Snp 2.1
yaṃ kiñci vittaṃ idha vā huraṃ vā, saggesu vā yaṃ ratanaṃ paṇītaṃ, na no samaṃ atthi tathāgatena, idam'pi buddhe ratanaṃ paṇītaṃ, etena saccena suvatthi hotu.
Snp 4.10
upekkhako sadā sato, na loke maññate samaṃ, na visesī na nīceyyo, tassa no santi ussadā.
เรียบ; เสมอ; ได้ระดับ; ราบ
even; level; balanced; flat
(คำนาม/กริยาวิเศษณ์) ความเท่าเทียม; ความคล้ายคลึง; พื้นราบ; ทั้งหมด; อย่างเท่าเทียม; อย่างยุติธรรม
(as noun or adverb) equality; similarity; even ground; altogether; equally; justly
ethics
เที่ยงธรรม; ไม่ลำเอียง; ซื่อตรง; ชอบธรรม
impartial; upright; just; moral; righteous
samā
via inflected form same · vocative singular
general
ปี
year
Dhp 106
māse māse sahassena, yo yajetha sataṃ samaṃ, ekañ'ca bhāvit'attānaṃ, muhuttam'api pūjaye, sā'y'eva pūjanā seyyo, yañ'ce vassasataṃ hutaṃ.
SN 1.38
pañcavedā sataṃ samaṃ, tapassī brāhmaṇā caraṃ, cittañ'ca nesaṃ na sammā vimuttaṃ, hīn'attharūpā na pāraṅ'gamā te.
sāma1
approximatevia inflected form sāme · accusative plural / locative singular
Part of speech
noun · masculine
Root
sam3ใจเย็นๆ
general
ความสงบ; สันติภาพ
peace; tranquillity; appeasement
sāma2
approximatevia inflected form sāme · accusative plural / locative singular / vocative singular
Part of speech
adjective
general
ดำ; ดำคล้ำ; เขียว; เขียวคราม; เหลือง
brown; dark brown; black; dark
MN 36
kāḷo samaṇo gotamo'ti. ekacce manussā evam'āhaṃsu, na kāḷo samaṇo gotamo, sāmo samaṇo gotamo'ti. ekacce manussā evam'āhaṃsu, na kāḷo samaṇo gotamo, na'pi sāmo, maṅguracchavi samaṇo gotamo'ti.
MN 63
so evaṃ vadeyya, na tāv'āhaṃ imaṃ sallaṃ āharissāmi yāva na taṃ purisaṃ jānāmi yen'amhi viddho, kāḷo vā sāmo vā maṅguracchavī vā'ti
เพลงสวด; เพลงศักดิ์สิทธิ์; การบูชา; สามเวท
song; sacred song; devotion; worship; the Sāmaveda
สามะ (ชื่อพระราชา, พระโพธิสัตว์, สุนัข และเทวทัตในอดีตชาติ)
Sāma (name of a king, a Bodhisatta, a hound, and Devadatta in a past life)
Part of speech
noun · feminine
Root
sam3ใจเย็นๆ
cosmology
ชื่อสตรีหลายท่านในวรรณกรรมพุทธศาสนา (เช่น พระเถรีชื่อสามา, อัครสาวิกา, นางคณิกา)
name of several women in Buddhist literature, including an arahant nun (Sāmā Therī), chief female disciples of past Buddhas, and a courtesan
Thig 2.10
itthaṃ sudaṃ sāmā therī gāthaṃ abhāsitthā'ti.
Thig 3.1
itthaṃ sudaṃ aparā sāmā therī gāthaṃ abhāsitthā'ti.
Found an error in the dictionary?